یا حسین

Cəhənnəmdə bitən gül

Fələkin qanlı əlindən bir atılmış yerə əndı,

Bir fəlakət ananın can şirəsindən südün əmdı,

Bollu nisgil şələsi çigninə aldı,

Tay tuşundan dalı qaldı,

Sarı gül misli saraldı,

Günü tək bağrı qaraldı.

Xan çobansız selə tapşırsın özün ,

Yurdumuza bir Sara gəldı,

Bir vəfasız yar əlindən sana gəlməz yara gəldı,

Bir yazıq qız,can əlindən cana gəlməz cana gəldı,

Keçəcəkdə "Ələmut"damənəsindən buraya dərmana gəldı,

Bir adamsız "Suru"adlı, 

əlı bağlı,

dili bağlı!

"Suru"kimdir?

Suru bir güldü cəhənnəmdə bitibdir,

Suru bir damcıdı gözdən axaraq üzdə itibdir,

Suru yol yolçusudur əgride yox düzdə itibdir,

Suru bir mərsiyədir oxşayaraq sözdə itibdir,

O könüllərdə ki itmişdi əzəldən,

Odu gözdəndə itibdir,

Suru bir gözlərı bağlı,

Özü dağlı,sözü dağlı,

Olub hardan hara bağlı?

Boşlayıb doğma diyarln,

Umub əlbəttə yarından,

Əl üzüb hər nə varından,

Qorxmayıb şəhrimizin qışda amansız boranından,

Nə qarından,

Gəzir avarə tapa yandırıcı dərdinə çarə,

Tapa bilmir,

Çox sevir eşqı başından ata,

Amma ata bilmir,

Ova bax ovçu dalınca qaçır amma çata bilmir,

İş donüb Leyli düşüb çöllərə Məcnun soraöında,

Şirin əldə təşə dağ parçalayır Fərhad oturmuş otağında,

Teşnşləb qu gör necə can verı dərya qırağında,

Varlıqın son əsərı az qalır itsin yanağında,

Sankı bir közdu bürülmüş külə varlıq ocağında,

Közəyır piltə kimin yağ tükənıbdır çırağında,

Bir adamsız "Suru"adlı,

əlı bağlı,

dili bağlı!

"Suru can" umma fələkdən,

Fələkin yoxdu vəfası,

Nə qədər yoxdu vəfası,

O qədər çoxdu cəfası,

Köhnə rəqqasə kimin hər kəsə bir cur dur ədası,

O ayaqdan düçəni istər ayaqdan salan olsun,

O talanmışları istir günügündən talan olsun,

O satımışları istir qul edərkən satan olsun,

Neyləmək qurqu bucurdur,

Fələkin nəzmı əzəldən olub əzdadinə bağlı,

Qarasız ağlar olanmaz,

Dərəsız dağlar olanmaz,

Ölüsüz sağlar olanmaz,

Gərək hər bir gözələ bir dana çirkinde yaransın,

Biri ənsın yerə göydən biri ərşə ucalansın,

Biri ççalsın əl əyaq qəm dənizində,

Biri sahildə sevincilə dayansın,

Biri zillət palazın başə çəkib yatsada ancaq,

Birinin baxtı oyansın,

Biri quylansada nemətlərə yersız,

Biridə qanə boyansın,

Ay adamsız Suru adlı,

Saçlarından dara bağlı!

Neyləmək iş belə gəlmış,

Çür gələndə gülə gəlmış,

Fələkin əğri kəmanında olan ox atılanda düzə dəğmış,

Dilsizin bağrını dəlmış,

Əğri qalmış düz əğılmış,

Onu xoşlar bu fələk el Sarasın sellər aparsın,

Bülbül həsrət çəkərək gül səmərin yellər aparsın,

Qeysı çöllərdə qoyub leylini məhfillər aparsın,

Xosro,Şirinilə ələlə versın,Fərhadın qamətın əğsın,

Baxaraq çərxe zəman nəşəyə gəlsın,

Kefə dolsun,

"Surular" solsada solsun,

Sısqa bır ulduz ağər olmasa ulduzlar içində,

Bu səma,zulmətə batmaz,

Daş atan kül başı qoymuş daşını özgəyə atmaz,

Sən yetışsən hədəfə onda fələk məqsədə çatmaz,

Daha əfsanə yaratmaz,

"Suru" ay başı bəlalı,

Zamanın qanlı qəzalı!

"Suru" bir quşdur xəzan ayrı salıbdır yuvaslndan,

əl üzübdür atasından,

o züleyxa kimi Yusif iyin almır libasından,buna qane dir tənəffüs eləyır yar havasından,

dərd verən dərdə salıb amma xəbər yox davasından,

ağlayıb sızlayaraq bəhrə aparmır duasından,

o bir ayinədir rəssam çəkıb üstünə zengar,

onda yox qudrəte quftar,

üzü çırkın,dili bimar,

gənc vəqtində delazar,

görəsən kimdi xətakar,

görəsən kimdi xətakar?

 

علی آقا واحد

کؤنول، وفاسیز اولان نازلی یاره یالوارما
نه اعتبار اولا، بی اعتباره یالوارما

داریخما، یاخشی-یامان روزگاریمیز کئچه جک
بو بئش گون عؤمره گؤره روزگاره یالوارما

سنین ده بیر گون اولار نوبهارین، ای بولبول
بو ذؤقسوز، بو صفاسیز باهاره یالوارما(1)

دوشنده موشگوله، بیر اهل حاله دردین دئ
علاجین اوندادیر، اوندان کناره یالوارما

فقیره، عاجیزه، مظلومه، احترام ائیله
عدویه، قان ایچنه، ظلمکاره یالوارما

وطن یولوندا اؤلوم مرد اوچون سعادتدیر
حیات اوچون فلک-کج مداره یالوارما

مخالف اهلینه باش اگمه، سن ده منصور اول
(انا الحق) اوسته چکیلسن ده داره، یالوارما

نه اولدو دؤولت جمشید، مولک اسکندر؟(2)
نه تاجیره، نه ده بیر شهریاره یالوارما

اگر حیاتینی، واحد، خوش ائتمک ایستیرسن
نه گول جفاسینی چک، نه ده خاره یالوارما

 

1- مصراع بئله ده قئید اولونوب: خزان جفاسینا صبر ائیله، خاره یالوارما

2- مصراع بئله ده قئید اولونوب: محبت اهلینه، واحد، همیشه خدمت ائله

خانه ، گمشده در تاريكي

این عکسی است که فضاپیمای وویجر از زمین گرفته است. عکسی که زمین را در فضای بیکران نشان می دهد.كارل ساگان فضانورد آمریکایی کتابی با همین عنوان نوشته است.

در قسمتی از این کتاب می خوانیم:

دوباره به این نقطه نگاه کنید. همین جاست. خانه اینجاست. ما اینجاییم.تمام کسانی که دوستشان دارید٬ تمام کسانی که می شناسید٬تمام کسانی که تابحال چیزی در موردشان شنیده اید٬ تمام کسانی که وجود داشته اند٬زندگی شان را در اینجا سپری کرده اند.

برآیند تمام خوشی ها و رنج های ما در همین نقطه جمع شده است..هزاران مذهب٬ ایدئولوژی و دکترین اقتصادی که آفرینندگانشان از صحت آنها کاملا مطمئن بوده اند٬تمامی شکارچیان و صیادان٬ تمامی قهرمانان و بزدلان٬تمامی آفرینندگان و ویران کنندگان تمدن٬ تمامی پادشاهان و رعایا٬تمامی زوج های جوان عاشق٬ تمامی پدران و مادران٬ کودکان امیدوار٬مخترعان و مکتشفان٬ تمامی معلمان اخلاق٬ تمامی سیاستمداران فاسد٬تمامی «ابرستاره ها»٬ تمامی رهبران کبیر٬ تمامی قدیسان و گناهکاران در تاریخِ گونه ما٬ آنجا زیسته اند٬در این ذره غبار که در فضای بیکران در مقابل اشعه خورشید شناور است.

زمین ذره ای خرد در مقابل عظمت جهان است.به رودهای خون که توسط امپراطوران و ژنرال ها بر زمین جاری شده٬ البته با عظمت و فاتحانه٬ بیاندیشید.این خونریزان٬ اربابان لحظاتی از قسمت کوچکی از این نقطه بوده اند.به بی رحمی های بی پایانی که ساکنان گوشه ای از این نقطه٬ توسط ساکنان گوشه دیگر (که از این فاصله نمیتوان آنها را از هم بازشناخت) متحمل شده اند بیاندیشید٬چقدر اینان به کشتن یکریگر مشتاقند٬ چقدر با حرارت از یکدیگر متنفرند.

تمامی شکوه و جلال ما٬ تمامی حس خود مهم بینی بی پایان ما٬ توهم اینکه ما دارای موقعیتی ممتاز در پهنه گیتی هستیم٬ به واسطه این عکس به چالش کشیده می شود.سیاره ما لکه ای گم شده در تاریکی کهکشانهاست.در این تیرگی و عظمت بی پایان٬ هیچ نشانه ای از اینکه کمکی از جایی میرسد تا ما را از شر خودمان در امان نگاه دارد٬ دیده نمی شود.زمین تنها جای شناخته شده است که قابلیت زیست دارد.هیچ جایی نیست٬ حداقل در آینده نزدیک که گونه بشر بتواند به آنجا مهاجرت کند. مشاهدات٬ بله٬ استقرار٬ هنوز نه.خوشتان بیاید یا نه٬ زمین تنها جایی است که می توانیم روی پای مان بایستیم.

گفته شده که فضانوردی تجربه ای است شخصیت ساز که فرد را فروتن می سازد.شاید هیچ تصویری بهتر از این٬ غرور ابلهانه و نابخردانه نوع بشر را در دنیای کوچکش به نمایش نگذارد. برای من٬ این تصویر تاکیدی است بر مسئولیت ما در جهت برخورد مهربانانه تر ما با یکدیگر٬ و سعی در گرامی داشتن و حفظ کردن این نقطه آبی کمرنگ٬ تنها خانه ای که تاکنون شناخته ایم.